Çin Halk Cumhuriyeti Pazar Bilgileri

Giriş
Güncellenme
Çin Halk Cumhuriyeti Pazar Bilgileri
Digi-Mas

ÇİN HALK CUMHURİYETİ PAZAR BİLGİLERİ

 

DIŞ TİCARET POLİTİKASI VE UYGULAMALARI 

Dış Ticaret Politikası  

 

Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı Xi Jinping tarafından 2014 yılı içerisinde açıklanan “Yeni Normal” kavramı ile Çin ekonomisinde yüksek hızlı büyümeden orta – yüksek hızlı, ancak sürdürülebilir bir büyümeye geçilmesi, ekonominin yeniden yapılandırılması, girdi ve yatırım temelli bir büyüme modeli yerine yenilik temelli bir büyümenin olanaklı kılınması ifade edilmektedir. Son yıllarda Çin’de arz yönlü reformlar aracılığıyla büyümenin niceliği kadar niteliğinin de gözetildiği ve finansal istikrarın öne çıkarıldığı bir ekonomi politikasının izlendiğini belirtmek mümkündür. 

 

Çin’in yeni ekonomi politikası çerçevesinde Çin’in kaliteli ithal ürünleri talebi her geçen gün artmaktadır. Nitekim Çin 2020 yılı itibarıyla 2,1 trilyon dolarlık ithalatı ile dünyanın en büyük ikinci ithalatçısı konumundadır. 2020 yılındaki 2,6 trilyon dolar değerindeki ihracatı ile de dünyanın en büyük ihracatçısıdır.

 

Özellikle Çin’in 2001’deki Dünya Ticaret Örgütü üyeliği ile birlikte Çin’in dış ticaret rejiminde önemli liberalleşmeler yaşanmış ve yaşanmaya devam etmektedir. Çin’de ilgili makamlar nezdinde kayıt yaptırıldıktan sonra yabancı sermayeli olanlar dâhil tüm şirketler, dış ticareti sadece devlet tarafından yapılabilen belirli ürünler haricindeki tüm ürünlerin serbestçe ihracat ve ithalatını yapabilmektedir. İthal edilen malların ülke içerisinde dağıtımını yapabilmek için malın dağıtım haklarının da alınması gerekmektedir

 

Çin, ithalata konu ürünleri üç ana başlık altında sınıflandırmaktadır. Bunlar; ithalatına izin verilen ürünler, ithalatına kısıtlı izin verilen ürünler ve ithalatı yasak olan ürünlerdir. Birçok ürünün ithalatı serbestçe gerçekleştirilirken, bazı ürünler üzerinde kota ve ruhsat kısıtlamaları uygulanmaktadır. Zehirli maddeler vs. gibi kalemlerin ithalatı ise yasaktır. Tüm şirketler (Çinli ve yabancı) çoğu ürünü ithal etme hakkına sahiptir, ancak sınırlı sayıda mal devlet ticaret şirketleri aracılığıyla ithalat için ayrılmıştır.

 

Geçmiş dönemde, Çin’de dış ticaret haklarına sahip az sayıda şirket bulunmaktaydı. Çin’in DTÖ’ye katılımını takiben, Dış Ticaret Yasası ve Dış Ticaret Operatörlerinin Dosyalanması ve Kayıtlarına İlişkin Önlemler uyarınca dış ticaret yapmaya yetkili şirketlerin sayısı hızlı bir şekilde artmıştır. 

 

Çin açısından, yurtiçi tüketici talebinin artırılması, istikrarlı ekonomik büyüme ve ekonominin yeniden yapılandırması en önemli araçlardan biridir. Bu kapsamda, Çin, özellikle nihai tüketiciye yönelik ithal ürünlerine gümrük vergilerini düşürmektedir. 

 

Çin’de ithalatın bedelinin ödenmesi için ağırlıklı olarak akreditif ve vesaik mukabili ödeme yöntemleri kullanılmaktadır. Çin bankalarının büyük çoğunluğunun hem ihracat hem de ithalat için akreditif açma yetkisi bulunmaktadır. Çin’de şubesi ya da temsilcilik ofisi olan yabancı sermayeli bankalar için de aynı durum söz konusudur. Vesaik mukabili ödeme ise akreditife benzemekte ancak daha az karmaşık ve daha esnek bir ödeme olanağı sağlamaktadır. Bu yöntemde, ihracatçının malı yüklemesinin ardından, sevk belgeleri ihracatçının bankası kanalıyla, bedelinin tahsili karşılığında teslim edilmek üzere Çin’deki ithalatçının bankasına 4 / 28 T.C. Ticaret Bakanlığı, 2021 gönderilmektedir. Bu banka, mal bedelini tahsil ettikten sonra ithalatçıya söz konusu malların çekilmesini sağlayacak evrakı teslim etmektedir

 

Ticaretin olağan akışında, ilgili Çin ithalatçısı (acente, distribütör, ortak girişim ortağı vs) mal ithalatı için gerekli belgeleri ihracatçıdan temin etmekte ve bunları Çin Gümrük İdaresine sunmaktadır. Gerekli belgeler ürüne göre değişmektedir; ancak genel olarak konşimento, fatura, gönderim listesi, gümrük beyannamesi, sigorta poliçesi ve satış sözleşmesi gibi standart belgeler ile ithalat kota sertifikası (talep edilmesi halinde), ithalat lisansı (talep edilmesi halinde), denetim sertifikası (talep edilmesi halinde) ve diğer belgeleri içermektedir 

 

İthalat Rejimi 

Çin’e ihraç edilen tüm ürünler yerel mevzuata uygun olmak zorundadır. Ülkeye yapılan ithalat Çin hükümeti tarafından üç kategoride ele alınmaktadır; bunlar ülkeye girişi yasak olan ürünler, kısıtlı olarak izin verilen ürünler ve serbestçe ticareti yapılabilen ürünlerdir. Çin Gümrükler Genel İdaresi yasak ve kısıtlamalara tabi olan ürünlerin listesini düzenli olarak güncelleyerek web sitesinde yayınlamaktadır.

 

Çin’de gümrük değerlemesi, ithal edilen ürünlerin değerlerini uluslararası piyasalardaki fiyatlar, yabancı piyasa fiyatları ve iç piyasa fiyatları temel alınarak listeleyen bir veri tabanı üzerinden gerçekleştirilmektedir. İthalatçı tarafından beyan edilen fiyatlar genel olarak kabul edilmekteyse de söz konusu veri tabanı ile beyan edilen fiyat arasında ciddi bir farklılık söz konusuysa yeniden bir hesaplama yapılmaktadır.

 

Çin gümrükleri tarafından ülkeye girecek ürünler için talep edilen evraklar ürünün cinsine göre farklılık göstermektedir. Üretici ya da denetleyici kurum tarafından hazırlanmış olan kalite, miktar ve ağırlık ile ilgili belgeler mutlaka talep edilmektedir. Bazı ürünlerin ülkeye varışında kontrol edilmesi ya da beraberinde Çin hükümeti tarafından kabul edilmiş bir akreditasyon belgesi ile gelmesi gerekmektedir. Belirlenen şartlara uymayan ürünler satıcıya geri gönderilir ve bu durumda alıcı tarafında oluşan zarar nedeniyle bir tazminat da söz konusu olabilir. 

 

Türkiye’den Çin’e ihraç edilen ürünlerin Çin’deki gümrük işlemleri büyük ölçüde Çin tarafındaki ithalatçı tarafından yapılacaktır. Ancak Türkiye’deki ihracatçının da konuya hâkim olması, her adımdan haberdar olması ve gerektiğinde talep edilen belgeleri temin edebilmesi gerekmektedir.

 

Geçmiş dönemde, Çin’de dış ticaret haklarına sahip az sayıda şirket bulunmaktaydı. Çin’in DTÖ’ye katılımını takiben, Dış Ticaret Yasası ve Dış Ticaret Operatörlerinin Dosyalanması ve Kayıtlarına İlişkin Önlemler uyarınca dış ticaret yapmaya yetkili şirketlerin sayısı hızlı bir şekilde artmıştır. 

İhracat Rejimi 

Çin’de ilgili makamlar nezdinde kayıt yaptırıldıktan sonra yabancı sermayeli olanlar dâhil tüm şirketler, dış ticareti sadece devlet tarafından yapılabilen belirli ürünler haricindeki diğer tüm ürünlerin serbestçe ihracat ve ithalatını yapabilmektedir.

 

Gümrük Tarifeleri  

Çin açısından, yurtiçi tüketici talebinin artırılması, istikrarlı ekonomik büyüme ve ekonominin yeniden yapılandırılması en önemli araçlardan biridir. Bu kapsamda, Çin, özellikle nihai tüketiciye yönelik ithal ürünlerine uyguladığı gümrük vergilerini düşürmektedir.

 

Gümrük vergileri, Çin’in 2001’deki Dünya Ticaret Örgütü üyeliği ile birlikte aşağı inmeye başlamıştır: 2000 yılında %15,3 olan ortalama ithalat tarifesi, 2021 itibarıyla %9,6’ya kadar inmiş durumdadır. Tarım ürünleri için ortalama tarife %15,6 ile daha yüksek iken, tarım dışı ürünler için ortalama tarife %8,8’dir.

 

Çin’in ürün bazında uyguladığı gümrük vergileri hakkında bilgi almak için Pekin Ticaret Müşavirliğimize başvurulabileceği gibi ITC–Trade Map’ sitesinden yararlanılması da mümkündür. 

 

İç Vergiler ve Oranları 

İhracat ve ithalat, gümrük vergilerine ve KDV’ye tabi olmakla birlikte belirli ürünler için Tüketim vergisi de uygulanmaktadır. 

 

Çin’de kurulmuş olan ya da yönetimi Çin’de bulunan bir firma Çin’de yerleşik olarak kabul edilmektedir ve gelirleri üzerinden vergilendirilmektedir. Çin’in halen 105 ülkeyle bu Çifte Vergilendirmeyi Önleme anlaşması bulunmaktadır. Ülkemiz ile Çin arasında yapılmış olan Türkiye Cumhuriyeti ile Çin Halk Cumhuriyeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması” 01.01.1998 tarihinde uygulamaya alınmıştır. 

 

Vergilendirilebilir gelir, şirketin o mali yıldaki brüt gelirlerinden masrafların ve kayıpların düşülmesiyle hesaplanmakta ve tüm karlar, sermaye kazançları, temettüler, faiz getirileri, kira gelirleri ve telif ücretleri bu kapsama girmektedir. Çin’de, üç kategoriye ayrılabilecek 18 farklı vergi türü bulunmaktadır:

 

1) KDV, Tüketim Vergisi, İşletme Vergisi, Taşıt Alım Vergisi ve Gümrük Vergisi dahil olmak üzere mal ve hizmet vergileri. 

 

2) Kurumlar Vergisi ve Bireysel Gelir Vergisi dâhil olmak üzere gelir vergileri.

 

3) Arazi Takdir Vergisi, Emlak Vergisi, Kent ve İlçe Arazi Kullanım Vergisi, Ekilebilir Arazi Kullanım Vergisi, Tapu Vergisi, Kaynaklar Vergisi, Taşıt Vergisi, Damga Vergisi, Kentsel Bakım ve İnşaat Vergisi, Tütün Vergisi ve Gemi Tonaj Vergisi gibi diğer vergiler. 

 

Çin’de kurumlar vergisi oranı %25 olarak belirlenmiştir. Ancak şirketin özelliğine göre ve belirli koşulların yerine getirilmesi durumunda farklı oranlar uygulanabilmektedir. Örneğin, küçük ölçekli ve karlılığı düşük firmalar %20 vergi öderken, bu oran yüksek teknoloji statüsüne sahip ya da yüksek katma değerli hizmet sektöründe faal olan şirketler için %15’e düşmektedir. Temettüler, faiz getirileri, kira gelirleri ve telif ücretleri gibi pasif gelirler üzerinden uygulanan stopaj vergisinin oranı %10 olarak belirlenmiştir. 

 

Ülkede 2020 yılı için diğer vergi oranları Gelir Vergisi %45, KDV %13, Sosyal Güvenlik oranı %48, Şirketler için Güvenlik Oranı % 37, İşçiler için Sosyal Güvenlik Oranı % 11dir. 

 

Ürün Standartları ile İlgili Uygulamalar 

 

Çin’de standartların oluşturulması, gözetim, takip ve kontrolüne ilişkin süreç Çin Halk Cumhuriyeti Standardizasyon İdaresi (SAC) ve Kalite Denetimi ve Karantina Genel İdaresi (CIQ) tarafından yönetilmektedir. 

 

Çin’de standartlar zorunlu veya ihtiyari olabilmektedir. Zorunlu standartlar, insan sağlığı, kişisel mülkiyetin ve güvenliğin korunmasıyla ilgili olup kanunlar ve idari düzenlemeler vasıtası ile uygulamaya konulmaktadır. Bunların dışında kalan tüm standartlar ise gönüllü (ihtiyari) standartlar olarak kabul edilmektedir. Çin standartlarında dört seviye bulunmaktadır. En yaygın olarak uygulananlar şu şekildedir: 

 

1) Ulusal Standartlar 2) Profesyonel Standartlar 3) Bölgesel Standartlar 4) Özel Teşebbüs (Firma)

 

Ulusal Standartlar genellikle “GB standartları” olarak anılmakta olup, Çin genelinde geçerlidir. İhtiyari standartlarda ‘’T” ön ekli kullanılmaktadır. Örneğin, gönüllü bir ulusal standart “GB / T” ön ekine sahipken, zorunlu bir ulusal standart “GB” ön ekini içermektedir. 

 

Profesyonel Standartlar genellikle “Endüstri Standartları” olarak anılmaktadır. Mesleki standartlar endüstri sektörüne göre kodlanmaktadır. Profesyonel standartlardan ihtiyari nitelikte olanların da ilgili sektör kodundan sonra “/ T” eklenmektedir. Örneğin, tarım sektörü zorunlu standardı NY kodu ile başlarken tarımsal gönüllü standartlar için kod “NY / T” dir.

 

Yerel standartlar genellikle “Eyalet Standartları” olarak anılmaktadır. Ne Ulusal Standartlar ne de Profesyonel Standartlar mevcut olmadığında uygulanmaktadır. Ancak yerel bir alanda endüstriyel ürünlerin güvenliği ve hijjyeni için birleşik gereksinimlere ihtiyaç bulunmaktadır. Yerel Standartlar “DB + *” (zorunlu) veya “DB + * / T” (ihtiyari) ile tanımlanmaktadır. 

 

“Kurumsal Standartlar”, Ulusal Standartlar, Profesyonel Standartlar ve Yerel Standartların mevcut olmadığı durumlarda Çin’deki bağımsız bir şirket tarafından geliştirilebilmekte ve/veya kullanılabilmektedir. Kurumsal standartlar kodunu belirleme formülü ‘Q + *’dir. Burada * simgesi Kurumsal kodu temsil etmektedir. 

 

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Hırvatistan Pazar Bilgileri

23 Eylül 2021 11:56, Perşembe

Hırvatistan Pazar Bilgileri   DIŞ TİCARET POLİTİKASI VE UYGULAMALARI  Dış Ticaret Mevzuatı    Hırvatistan’ 1 Temmuz 2013 itibariyle Avrupa Birliği (AB) üyesi olmasıyla beraber Birliğin tek bir gümrük bölgesinin parçası haline gelmiş ve AB’nin gümrük vergilerini ve ortak ticaret politikasını uygulamaya başlamıştır.    Ortak ticaret politikası, Avrupa Birliği’nin İşleyişi Hakkında Antlaşma’nın 207. Maddesi ile belirlenmekte […]

Belarus Pazar Bilgileri

20 Eylül 2021 13:11, Pazartesi

Belarus Pazar Bilgileri   DIŞ TİCARET POLİTİKASI VE UYGULAMALAR Dış Ticaret Politikası    Belarus 1991’de bağımsızlığını ilan etmiş genç bir ülkedir. Belarus, ekonomide kamu ağırlığının % 50’den fazla olduğu, ithal ikamesine dayalı üretimin temel strateji olarak benimsendiği, özelleştirme faaliyetlerinin çok cüzi miktarda gerçekleştirildiği, sosyal devlet anlayışının hâkim olduğu bir yapıya sahiptir. Ancak son yıllarda ihracata […]

Kanada Pazar Bilgileri

15 Eylül 2021 14:02, Çarşamba

Kanada Pazar Bilgileri   Dış Ticaret Politikası ve Uygulamaları  Dış Ticaret Mevzuatı (İthalat Rejimi, İhracat Rejimi)   Kanada Dünya Ticaret Örgütü üyesidir. Ülkenin dış ticaret politikasına üç anlaşma yön vermektedir: NAFTA/USMCA, CETA ve CPTPP.    NAFTA/USMCA: Kanada’nın ABD ile yüksek düzeyde iç içe geçmiş ekonomik yapısı, 1994 yılında yürürlüğe giren Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması […]

Bosna Hersek Pazar Bilgileri
13 Eylül 2021 12:08, Pazartesi

Bosna Hersek Pazar Bilgileri   DIŞ TİCARET POLİTİKASI VE UYGULAMALARI  Dış Ticaret Politikası   Bosna Hersek tarafından uygulanmakta olan gümrük vergisi oranları %0-15 bandında değişmektedir. Ayrıca, ithalatta %1 gümrük harcı alınmaktadır. Bazı gıda ürünlerinin Bosna Hersek’e ithalatında ise gümrük vergilerinin yanı sıra ek vergiler ve tüketim vergileri de uygulanmaktadır.    Bosna Hersek, ticaretin kolaylaştırılması ve […]

Ürdün Pazar Bilgileri
08 Eylül 2021 16:12, Çarşamba

ÜRDÜN PAZAR BİLGİLERİ   DIŞ TİCARET POLİTİKASI VE UYGULAMALARI  A) Dış Ticaret Mevzuatı   Ürdün’de dış ticaret işlemleri için özel bir yasa bulunmamaktadır. İthalat ve ihracat işlemleri, genellikle ilgili yasa ve / veya bu işlemleri ve bunların prosedürlerini düzenleyen ilgili makamlar tarafından çıkarılan bir dizi zorunlu genelge ile birlikte gümrük kanunlarına tabidir.    Hükümetin dış […]

YORUMLAR

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Facebook
Twitter
× Danışmanlık Hizmeti Almak İstiyorum